In deze podcast vertel ik over een kernbegrip uit de oosters-orthodoxe christelijke spiritualiteit: Theosis, of wel ‘de vergoddelijking van de mens’, we volgen de geschriften van de Philokalia. Wat betekent het om deel te hebben aan het leven van God? Hoe kan de mens werkelijk gemeenschap ervaren met de levende God, zonder dat het onderscheid tussen God en mens verdwijnt?

Je kunt de podcast hier beluisteren:

Vanuit de Byzantijnse traditie en de teksten van de Philokalia wordt Theosis niet als theorie, maar als levensweg ontvouwd. We staan stil bij het onderscheid tussen Gods wezen en Zijn energieën zoals uitgewerkt door Gregorius Palamas, en bij de diepe betekenis van begrippen als het innerlijk kenvermogen (nous), hart, waakzaamheid (nepsis) en innerlijke stilte (hesychia). Ook het Jezusgebed komt aan bod als concrete, doorleefde praktijk waarin via gebed het sacrale aangeraakt kan worden.

Theosis blijkt dus geen uitzonderlijke mystieke staat te zijn, maar een weg van leven: een weg van zuivering, aandacht en gebed, waarin de mens ruimte maakt voor de levende goddelijke werkelijkheid in zichzelf. De dominicaanse monnik Meister Eckhart uit de 13^e-14e eeuw stelt dit altijd mooi: ‘De Godheid deelt zich mede’. Dit roept de vraag op: wanneer en hoe kunnen wij als mens die levende Goddelijke Werkelijkheid in onszelf verstaan?